‘De Nachtegaal’ in Amsterdam Zuidoost

‘De Nachtegaal’ in Amsterdam Zuidoost

Jacqueline Ricket voor het Entrepotdok

18 juli 2018
Sinds ruim een week verblijf ik in ‘De Nachtegaal’ in Amsterdam Zuidoost. De Nachtegaal is een artist in residency, gefaciliteerd door stichting Neverneverland en het CBK Zuidoost. Een maand lang mag ik mij wentelen in een andere omgeving. Ik heb mezelf ten doel gesteld de komende weken te onderzoeken of ik nazaten van Internationale Koloniale en Uitvoerhandel Tentoonstelling van 1883 in Amsterdam kan vinden. Ook wil ik graag in meer algemene zin in gesprek gaan met (Nederlandse) Surinamers over de verhouding tussen Nederland en Suriname, over nieuwsgierigheid naar elkaar en over bestaande vooroordelen.

In 1883 vond van 1 mei tot 1 oktober in Amsterdam de Internationale Koloniale en Uitvoerhandel Tentoonstelling plaats. Het accent bij deze wereldtentoonstel-ling lag, zoals uit de titel valt op te maken, op de handel en de koloniën. Het publiek (meer dan een miljoen bezoekers in 5 maanden) kon niet alleen kennis maken met allerhande voorwerpen uit de koloniale gebieden, maar ook kon het zich vergapen aan 38 Indische ‘inlanders’ en aan 28 ‘inboorlingen’ uit Suriname. Voor de Indonesiërs was een kampong ingericht, de Surinamers werden te kijk gezet in een zogenaamde ‘rotonde’, een soort circuspiste.

Een journalist van dagblad De Tijd schreef bij een bezoek aan de ‘rotonde’ het volgende: “Hier zijn (…) de beroemde, echte Arowakken en boschnegers rechtstreeks uit de binnenlanden van Suriname geïmporteerd, met een ethnografisch doel! Of de ethnographie bij die etalage van menschenvlees veel voordeel zal hebben, valt ernstig te betwijfelen, maar als kermisaardigheid is het de moeite waard er een kwartje aan te verkijken.” Hoewel de extra entreeprijs van een kwartje bovenop de entreeprijs van 50 cent voor de wereldtentoonstelling kwam, bleek de belangstelling overweldigend.
De 28 Surinamers die te ‘bezichtigen’ waren in de tent op het Museumplein wa-ren zorgvuldig bijeengezocht, ongeveer de helft van de groep bestond uit in-heemsen, de andere helft uit Afro-Surinamers. Bijzonder is dat we weten hoe de Surinamers heetten en waar zij vandaan kwamen. Een familielid van Napoleon, Roland Bonaparte, liet hen alle 28 fotograferen in de fotostudio van de gebroeders Hisgen in de P.C. Hooftstraat, hetgeen uiteindelijk weer resulteerde in het lijvige boek ‘Les habitants de Suriname à Amsterdam’.

De namen van de 28 Surinamers die deel uitmaakten van de Internationale Koloniale en Uitvoerhandel Tentoonstelling van 1883 in Amsterdam:

Jean Baptiste Ka-Ja-Roe
Sara Aliha-Kama
Awarahena
Pierre Miharoe
Anna Kolleté
Johan Ali-Wa-Ja
Yverman Majoera-Kama
Margaretha Maja-Roekama
Hendrik Jawarina
Johan Koemayara
Albertina Marioetari
Elisabeth Moendi
Henriette Moendi
Johan Hi-A-Lé
Jozef (?) Colhee Macintosh (?) – overleden in Amsterdam
Kwamina Baja
Kwamina A-Pé-Sé
Kojo-A-Slen-Gri
Johannes Kojo
Jacqueline Ricket
Lina (dochter van Jacqueline Ricket)
Koosje Antoinette
Elisabeth Oldenberg
Amalia Fri-Mason
Gerardina
Wilhelmina van Eede
Syntax
Richard Mazer

O  P  R  O  E  P
Ik ben op zoek naar nabestaanden van en verhalen over deze groep Surinamers. Het is een moeilijke onderneming, niet alleen omdat de groep 135 jaar geleden in Amsterdam was, maar vooral ook omdat vele namen inmiddels veranderd zijn, ‘Fri-Mason’ transformeerde bijvoorbeeld tot ‘Frijmersum’.
Kent u wellicht (via via) nazaten van de groep van 28 Surinamers die in 1883 in Amsterdam waren?
Heeft u oude foto’s die een indruk geven van het Suriname van weleer?
Kent u (via via) verhalen over deze groep van 28?
Of heeft u andere verhalen uit het verleden die u met mij wilt delen?
Ik waardeer het zeer wanneer u met mij hierover contact zou willen opnemen.

Wilt u mijn speurtocht volgen? Kijk op mijn blog.

Since more than a week I stay in ‘De Nachtegaal’ in Amsterdam Zuidoost. De Nachtegaal is an artist in residency, facilitated by the Neverneverland foundation and the CBK Zuidoost. For a month I can wander around in a different environment. I have set myself the goal of researching in the coming weeks whether I can find descendants of International Colonial and Export Trade Exhibition of 1883 in Amsterdam. I would also like to talk in more general terms with (Dutch) Surinamese about the relationship between the Netherlands and Suriname, about curiosity about each other and existing prejudices.

Do you want to follow my quest? Look at my blog.

Alpenreuzen

Alpenreuzen

Op 21 april publiceerde De Standaard mijn ansichtkaarten met daarop de beroemde Italiaanse Ugo Battista (2.30 m.) en zijn jongere broer Paolo Antonio (2.25 m.).

On April 21 De Standaard published my postcards showing the famous Italian Ugo Battista (2,30 m.) and his younger brother Paolo Antonio (2,25 m.).

Expedition Natur

Expedition Natur

In Kunstverein Springhornhof in Neuenkirchen (Duitsland) ging het afgelopen weekend de tentoonstelling Expedition Nature 2.0 van start. Van het CODA museum in Apeldoorn reist de tentoonstelling nu door naar Duitsland.

In Kunstverein Springhornhof in Neuenkirchen (Germany) the exhibition Expedition Nature 2.0 started last weekend. From the CODA museum in Apeldoorn the exhibition now travels to Germany.

d.a.t. tekeningen / d.a.t. drawings in Kunstverein Springhornhof
from left to right: Simon Faithfull, Claudie de Cleen, Bettina v. Dziembowski, Tammo Schuringa, Karin Bos, Jochem op ten Noort, Erik Wuthrich (photo by Peter Hermanides)

Kunstverein & Stiftung SPRINGHORNHOF
Tiefe Straße 4 • 29643 Neuenkirchen (bei Soltau) • Germany
Fon 05195 93 39 63 • Fax 05195 93 39 62 •
info@springhornhof.de

14 april – 17 juni 2018
ma – zo 14 – 18 uur
entrée € 2
beeldentuin vrij toegankelijk

 

 

 

Liefdesvissen

Liefdesvissen

Op 31 maart publiceerde De Standaard een serie kaarten rondom het thema ‘poisson d’Avril’. Vijf jaar geleden toonde de Volkskrant een keuze uit mijn ansichtkaarten rondom hetzelfde thema, De Standaard laat nu liefdesvissen uit de Eerste Wereldoorlog zien.

On March 31, De Standaard published a series of maps around the theme ‘poisson d’Avril’. Five years ago the Volkskrant showed a choice of my postcards on the same theme, De Standaard now shows love fish from the First World War.

Frontvrouwen

Frontvrouwen

Op internationale vrouwendag (8 maart) publiceerde De Standaard enkele van mijn frontvrouwen samen met een tekstje dat ik schreef. Over goedogende vrouwen die niet echt ten strijde trekken en de mannenblik.

On International Women’s Day (8 March) De Standaard published some of my front women together with a text that I wrote. About good looking women who do not really go to war and the men’s gaze.

Bagatelle

Bagatelle

In september was ik met studenten in Parijs. In de straten troffen mij de transparante vuilniszakken, waaiend in de wind maar op hun plaats gehouden door een metalen korf. Allemaal te danken aan de dreiging van terrorisme. De Standaard publiceerde mijn foto’s met bijbehorende tekst.

In September I visited Paris with students . In the streets I saw the transparent trash bags, blowing in the wind but held in place by a metal basket. All thanks to the threat of terrorism. De Standaard published my photos with accompanying text.

 

Vaderlandsliefde

Vaderlandsliefde

Naar aanleiding van het CDA-voorstel de lessen op de lagere school te laten beginnen met het zingen van het volkslied, i.c.m. de onlangs geplaatste nationale driekleur in de Tweede Kamer besloot ik een serie ansichtkaarten rond dit thema te bundelen en aan de Volkskrant aan te bieden voor de Uitgelicht pagina’s. Ralph Keuning, directeur van museum de Fundatie, haalde de pagina’s aan als ontbijtgast bij radio 4

Patriotism
The recently posted national tricolor in the House of Representatives and the proposal of the CDA (Christian party in the Netherlands) to start primary school lessons with singing the national anthem, made me decide to bundle a series of postcards on this theme and to offer de Volkskrant

Ondersteboven

Ondersteboven

In de Engelmunduskerk in Velsen-Zuid laat ik tijdens het Kunstlijn-weekend een topsy-turvy doll zien: een pop met een wit én een zwart hoofd. De pop in Velsen-Zuid is 2.73 groot, precies 1 cm langer dan de langste man ooit, Robert Wadlow.

Topsy-turvy
During the Kunstlijn weekend I show show a topsy-turvy doll in  the Engelmunduskerk in Velsen-Zuid, a doll with a white and a black head. The doll in Velsen-Zuid is 2.73 large, exactly 1 cm longer than the longest man ever, Robert Wadlow.